tefetüfe

2018 Tefe-Tüfe Oranları

Tüketici fiyat endeksi ve eşya fiyat endeksi ülkedeki birçok alanda fiyat artışlarının enflasyona uygun olmasını sağlar. Tefe -Tüfe  oranları , enflasyon düzeyinin belirlenmesinde önemli rol oynamaktadır.

Bir ülke ekonomisinin makro performansını değerlendirmek için kullanılan farklı değerler ve oranlar vardır. İşsizlik oranı, fiyatlar genel düzeyi ve enflasyon oranı bu performans değerlendirmesini oluşturan başlıca değerlerdir. Enflasyon oranı da ekonomide talep enflasyonu ve maliyet enflasyonu olmak üzere ikiye ayrılır.

Tefe – Tüfe Oranları Nasıl hesaplanır?

Yapılan harcamaların toplam üretim miktarının üzerine çıkması ile oluşan enflasyona “talep enflasyonu, maliyet artışlarının ürün fiyatları üzerinde neden olduğu artışa ise maliyet enflasyonu denir. Bu enflasyon oranlarının ölçülmesi için de TÜFE ve TEFE oranlarından faydalanılır.

TEFE, toptan eşya fiyat endeksinin kısaltması, TÜFE ise tüketici fiyat endeksinin kısaltmasıdır. Toptan eşya fiyat endeksinin kısaltması olarak günümüzde artık daha çok ÜFE (Üretici Fiyat Endeksi) kullanılmaktadır.

Her iki endekste de fiyatlar genel düzeyindeki sürekli artışlar aylık olarak ölçülmektedir. Düzenli ölçümleme önemlidir bunun sebebi de bir defaya mahsus artışların ve birtakım malların fiyatının artmasının enflasyon olarak kabul edilmiyor olmasıdır.

tefetüfe

Tüketici Fiyat Endeksi- TÜFE

TÜFE Türkiye’de mal ve hizmet harcamalarının neredeyse tamamını kapsamaktadır. TÜFE “havuzunun” içinde haberleşme hizmetleri, yiyecek içecek, giyim, sanat, sağlık hizmetleri, konut, su-elektrik-gaz ve diğer yakıtlar, eğitim kültür gibi tüm hizmetler yer alır.

TÜFE verileri Türkiye İstatistik Kurumu(TUİK) tarafından hesaplanır. Bu hesap yapılırken, aralarında kan bağı olsun ya da olmasın bir arada ikametgah eden “hane” halkının kişisel harcamalarından faydalanılır.

Hane halkının harcamalarında, hane bütçesinde en çok yer alan harcamalar saptanarak bir model oluşturulur. Bu modelleme piyasalarda ticareti yapılan bütün ürünlerin ve alınan-verilen hizmetlerin fiyatlarının takip edilmesi mümkün olmadığı için, ürünler ve hizmetler belirli ağırlıklar verilerek endekse dahil edilir.

Benzer Haber  Üsküdar Devlet Hastanesi

Tüketicinin kullandığı, harcama yaptığı tüm mal ve hizmetler, temel ihtiyaçlarında oluşan fiyat değişikliklerini ölçtüğü için oluşan artışlar, enflasyon dalgalanmasında çok büyük bir payı oluşturduğu için, artışlar aynı zamanda faiz artışlarının da habercisi olarak yorumlanır.

tüfe

Üretici Fiyat Endeksi- TEFE veya ÜFE

TEFE belirli süreler ve aralıklar içerisinde üretimi yapılmış ve satışa sunulmuş malların, üretici fiyatlarının ve maliyetlerinin zaman içerisindeki fiyat değişimlerini inceleyen ve ölçen endekstir.
Üretici fiyat endeksi hesaplanırken Madencilik, Enerji, Tarım ve İmalat sektörlerindeki aylık fiyat endeksleri ve değişimleri göz önünde bulundurularak hesaplamalar ve değerlendirmeler yapılır. Elde edilen sonuçlar Ticaret Odaları ve çeşitli yayın organları aracıyla açıklanır.
Bu grup içerisinde %72’lik payı ile imalat sektörü ve %22’lik payı ile tarım en büyük sektörler olarak görülmektedir.

TÜFE tüketicinin yaşam maliyeti ve satın alma gücünü, hareketlerini incelerken; ÜFE üreticinin üretimdeki maliyet değişimlerini ve piyasaya arz ettiği malların hareketlerini değerlendirir.

Bu iki endeksin kullanılmasının temel amaçları olan enflasyonun ve ekonomide farklılık gösteren fiyat hareketlerinin incelenmesi ile fiyatların belirlenmesi, ekonomik politikaların belirlenmesi, yatırım kararları verilmesi gibi konulardır.

 

tefetüfe

TÜFE ve ÜFE Nasıl Hesaplanır?

Tüketici fiyat endeksi (TÜFE) 16 şehir ve 5 ayrı coğrafi bölgede seçilmiş ülkenin genelini temsil eden örnek grubun 1 yıllık periyod içinde hangi ürünler ve hizmetlere ne kadar para harcadığı ve bu harcamaların toplam harcamalar içerisindeki dağılımları hesaplanarak, her ayın 25’inden sonra oluşan fiyat farklılıkları, takip eden ayın enflasyon oranlarının  hesaplanması için kullanılır.

Üretici fiyat endeksi (ÜFE) 4 ana kalem olan tarım, madencilik, imalat sanayi, enerji sektöründeki mal ve hizmetlerin fiyat maliyetleri üzerinde gösterdiği değişiklikler ile hesaplanır.

TEFE oranlarının, ÜFE değerlerine göre yüksek olması maliyet enflasyonun yaşanacağına dair bir işarettir. Üreticinin, üretim sırasında en önemli gider kalemlerini oluşturan personel giderleri, hammadde ve ara mal gibi alanlardaki fiyatların artış ile gözlemlenen enflasyon bir süre sonra tüketici fiyatlarına yansır.

Benzer Haber  İntikal Nedir?

TEFE ve TÜFE endeksleri kullanılarak enflasyon oranı ve yıllık kira artışı oranları hesaplanır. Ülkemizde özellikle kira artışları açısından TEFE-TÜFE oranları büyük öneme sahip.

tefetüfe

2018 TEFE-TÜFE Oranları

Ülkemizde 2017 Ocak ayında imzalanan kira sözleşmeleri, eğer fesih edilmemiş ise, otomatik olarak yenilenmiş oluyor. Yenilenen kira sözleşmelerine hukuksal olarak garantiye alınmış maddeler ile, yeni yılda açıklanan TEFE-TÜFE oralarından fazla zam yapılamıyor. TEFE-TÜFE oranları 2018 Ocak ayı ve yeni sene için %15,82 olarak açıklandı. Yapılan bu açıklama ile kiracılar için belirlenecek artışın da bu oran civarında olması beklenmekte.

Yorum Yazın